Vào năm 2001, Bộ Công nghiệp đã ban hành Thông tư số 02/2001/TT-BCN hướng dẫn việc xuất khẩu khoáng sản hàng hoá thời kỳ 2001-2005 nhằm thiết lập hành lang pháp lý rõ ràng, quản lý chặt chẽ hoạt động xuất khẩu tài nguyên khoáng sản, đồng thời thúc đẩy việc chế biến sâu để nâng cao giá trị kinh tế của sản phẩm xuất khẩu.

Thông tư này áp dụng đối với tất cả các tổ chức, doanh nghiệp thuộc mọi thành phần kinh tế được thành lập theo quy định của pháp luật Việt Nam có hoạt động khai thác, chế biến và xuất khẩu khoáng sản hàng hóa, cũng như các cơ quan quản lý nhà nước có liên quan trong việc kiểm soát hoạt động xuất khẩu khoáng sản giai đoạn 2001-2005.

• Khoáng sản đưa vào xuất khẩu phải có nguồn gốc hợp pháp, được khai thác từ các mỏ có Giấy phép khai thác hoặc Giấy phép tận thu do cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp còn hiệu lực.
• Trường hợp doanh nghiệp xuất khẩu mua khoáng sản từ các tổ chức, cá nhân khai thác hoặc chế biến khác thì phải có hợp đồng mua bán hợp pháp, hóa đơn tài chính theo đúng quy định của Bộ Tài chính.
• Khoáng sản xuất khẩu không được nằm trong danh mục các loại khoáng sản cấm xuất khẩu hoặc tạm ngừng xuất khẩu do Chính phủ quy định trong từng thời kỳ.

• Khoáng sản xuất khẩu phải đạt các tiêu chuẩn chất lượng, hàm lượng và quy cách kỹ thuật tối thiểu được quy định cụ thể tại Danh mục khoáng sản xuất khẩu ban hành kèm theo Thông tư này.
• Nhà nước khuyến khích và ưu tiên xuất khẩu các loại khoáng sản đã qua chế biến sâu, làm giàu để đạt hàm lượng chất lượng cao, hạn chế tối đa việc xuất khẩu khoáng sản thô hoặc chỉ qua sơ chế đơn giản nhằm bảo vệ tài nguyên quốc gia.
• Đối với một số loại khoáng sản đặc thù, doanh nghiệp phải tuân thủ các quy định riêng về giới hạn tạp chất có hại để đảm bảo uy tín của sản phẩm khoáng sản Việt Nam trên thị trường quốc tế.

• Khi làm thủ tục thông quan xuất khẩu khoáng sản, doanh nghiệp phải xuất trình cho cơ quan Hải quan Giấy phép khai thác khoáng sản (bản sao có công chứng) hoặc các chứng từ chứng minh nguồn gốc mua bán hợp pháp.
• Doanh nghiệp phải cung cấp Phiếu phân tích mẫu xác định hàm lượng, chất lượng của lô hàng xuất khẩu do một tổ chức có chức năng kiểm định độc lập hoặc phòng thí nghiệm hợp chuẩn cấp.
• Cơ quan Hải quan căn cứ vào các tiêu chuẩn quy định tại Thông tư này và hồ sơ thực tế của lô hàng để giải quyết thủ tục xuất khẩu, không yêu cầu doanh nghiệp phải xin giấy phép xuất khẩu cho từng chuyến hàng nếu đã đáp ứng đủ các điều kiện chung.

• Các doanh nghiệp tham gia xuất khẩu khoáng sản có trách nhiệm thực hiện chế độ báo cáo định kỳ (6 tháng và hàng năm) về tình hình xuất khẩu, khối lượng, kim ngạch và nguồn gốc khoáng sản gửi về Bộ Công nghiệp và Sở Công nghiệp địa phương nơi doanh nghiệp đăng ký kinh doanh.
• Bộ Công nghiệp phối hợp với các Bộ, ngành liên quan và Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương tiến hành thanh tra, kiểm tra định kỳ hoặc đột xuất việc chấp hành các quy định về xuất khẩu khoáng sản của các doanh nghiệp.
• Mọi hành vi vi phạm về nguồn gốc khoáng sản, gian lận thương mại về hàm lượng, chất lượng hoặc vi phạm các quy định về bảo vệ môi trường trong quá trình vận chuyển, xuất khẩu sẽ bị xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật.

Thông tư 02/2001/TT-BCN có hiệu lực thi hành sau 15 ngày kể từ ngày ký ban hành và được áp dụng xuyên suốt trong thời kỳ kế hoạch 5 năm từ 2001 đến hết năm 2005. Các quy định trước đây của Bộ Công nghiệp về hướng dẫn xuất khẩu khoáng sản trái với Thông tư này đều bãi bỏ.