Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7568-16:2016 (ISO 7240-16:2007) về Hệ thống báo cháy - Thiết bị điều khiển và hiển thị hệ thống âm thanh quy định các yêu cầu kỹ thuật, phương pháp thử nghiệm và tiêu chuẩn thiết kế đối với thiết bị điều khiển và hiển thị hệ thống âm thanh (s.s.c.i.e) trong hệ thống báo cháy. Tiêu chuẩn này áp dụng đối với các tổ chức, cá nhân thiết kế, sản xuất, thử nghiệm, vận hành và kiểm định các thiết bị âm thanh thuộc hệ thống phòng cháy và chữa cháy.

Dưới đây là các nội dung quy định cốt lõi được trích xuất và phân tích chi tiết từ tiêu chuẩn:

Quy định về mức độ truy cập thiết bị (Điều 14)

Tiêu chuẩn xác định rõ ràng các yêu cầu tối thiểu đối với tính truy cập được của thiết bị, trong đó thiết lập sự phân tầng chặt chẽ giữa các mức độ truy cập để đảm bảo tính bảo mật và an toàn vận hành:

• Mức độ truy cập 1 và 2 có sự phân tầng nghiêm ngặt nhằm kiểm soát quyền hạn của người sử dụng.
• Quy trình truy cập vào mức độ 2 và/hoặc mức độ 3 yêu cầu phải sử dụng một trong các biện pháp bảo mật bao gồm: khóa cơ vật lý, bàn phím kết hợp mã hóa bảo mật, hoặc thẻ truy cập chuyên dụng.
• Quy trình truy cập vào mức độ 4 (mức độ can thiệp sâu nhất dành cho kỹ thuật viên hoặc nhà sản xuất) đòi hỏi các công cụ đặc biệt như: khóa cơ, các dụng cụ chuyên dụng, hoặc thiết bị lập trình chuyên biệt từ bên ngoài.

Yêu cầu thiết kế đối với s.s.c.i.e điều khiển bằng phần mềm (Phụ lục E)

Đối với các thiết bị s.s.c.i.e tích hợp bộ phận điều khiển bằng phần mềm, tiêu chuẩn đưa ra các hướng dẫn và yêu cầu cụ thể nhằm kiểm soát chất lượng linh kiện từ bên thứ ba:

• Các bộ phận điều khiển bằng phần mềm do nhà sản xuất mua về (ví dụ: màn hình chữ-số tích hợp hệ điều hành) vẫn phải đáp ứng đầy đủ các yêu cầu bắt buộc của tiêu chuẩn này.
• Tiêu chuẩn cho phép nới lỏng một số yêu cầu chi tiết về mặt hồ sơ và thiết kế (quy định tại Điều 15.2 và 15.3) đối với các linh kiện thương mại phổ biến trên toàn cầu do sự phân tán của các đơn vị thử nghiệm. Tuy nhiên, các sản phẩm từ bên thứ ba được thiết kế và sản xuất riêng cho một s.s.c.i.e cụ thể bắt buộc phải có hồ sơ lưu trữ đầy đủ.
• Nhà sản xuất có trách nhiệm chứng minh độ tin cậy của linh kiện thông qua tính sẵn có trên thị trường và kinh nghiệm vận hành thực tế tại hiện trường (tối thiểu từ 1 năm trở lên).
• Giao diện kết nối với các ứng dụng chính phải được mô tả tổng hợp, rõ ràng và hồ sơ này phải luôn sẵn sàng cung cấp cho đơn vị thử nghiệm.
• Quá trình chạy toàn bộ chương trình (bao gồm cả phần mềm đa bộ xử lý và phần mềm từ bên thứ ba) phải được theo dõi nghiêm ngặt. Mức độ theo dõi sẽ do nhà sản xuất và đơn vị thử nghiệm thỏa thuận (ví dụ: đối với màn hình chữ-số, việc đọc lại dữ liệu ghi nhận từ chính màn hình được coi là đủ để kiểm tra thông thường).

Xử lý lỗi vận hành và chuyển đổi trạng thái an toàn (Điều 15.4.5)

Tiêu chuẩn quy định nghiêm ngặt về cơ chế tự bảo vệ của hệ thống khi xảy ra lỗi phần mềm trong quá trình vận hành:

• Khi việc chạy chương trình bị lỗi, s.s.c.i.e bắt buộc phải tự động chuyển sang trạng thái an toàn do nhà sản xuất xác định trước. Trạng thái này tuyệt đối không được kích hoạt sai các đầu ra bắt buộc hoặc làm cho người vận hành hiểu lầm rằng thiết bị vẫn đang hoạt động bình thường trong khi thực tế đã ngừng hoạt động.
• Hệ thống được phép lựa chọn một trong hai phương án xử lý lỗi: dừng hoạt động hoàn toàn hoặc tự động khởi động lại chương trình.
• Trong trường hợp có nguy cơ xung đột bộ nhớ, quy trình khởi động lại phải tự động kiểm tra nội dung bộ nhớ và tái lập trạng thái dữ liệu ban đầu để đảm bảo hệ thống quay lại trạng thái vận hành an toàn.
• Mọi sự kiện khởi động lại thành công phải được hệ thống tự động ghi nhận chi tiết để người dùng nhận biết. Đồng thời, chỉ báo lỗi hệ thống phải được khóa (giữ nguyên trạng thái cảnh báo) cho đến khi có sự can thiệp thủ công từ người vận hành.

Yêu cầu về lưu trữ mã và dữ liệu chương trình (Điều 15.5.1)

Để đảm bảo tính bền vững và liên tục của hệ thống phòng cháy chữa cháy, tiêu chuẩn đặt ra yêu cầu khắt khe về thiết bị lưu trữ dữ liệu:

• Tất cả các mã và dữ liệu chạy được của hệ thống phải được lưu giữ trong bộ nhớ có khả năng vận hành tin cậy, liên tục và không cần bảo trì trong thời gian tối thiểu là 10 năm.
• Do hạn chế về độ tin cậy, tiêu chuẩn nghiêm cấm sử dụng các thiết bị lưu trữ có bộ phận cơ khí di động tại thời điểm ban hành. Theo đó, việc sử dụng băng từ, đĩa quang hoặc đĩa từ để lưu giữ chương trình và dữ liệu đều không được chấp nhận.

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7568-16:2016 (ISO 7240-16:2007) hiện đang có hiệu lực thi hành theo các quy định hiện hành về tiêu chuẩn đo lường chất lượng của Việt Nam.