Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 11277:2023 (hoàn toàn tương đương với tiêu chuẩn quốc tế ISO 14903:2017) về Hệ thống lạnh và bơm nhiệt - Đánh giá độ kín của các bộ phận và mối nối là văn bản kỹ thuật quan trọng quy định các yêu cầu thử nghiệm và đánh giá độ rò rỉ của các linh kiện, mối nối trong hệ thống lạnh và bơm nhiệt.

Phạm vi áp dụng và Đối tượng áp dụng

• Phạm vi áp dụng: Tiêu chuẩn này quy định các quy trình đánh giá và thử nghiệm độ kín (tránh rò rỉ môi chất lạnh) đối với các bộ phận, linh kiện và các loại mối nối (bao gồm mối nối cơ khí, mối nối hàn mềm, hàn cứng) được sử dụng trong hệ thống lạnh và bơm nhiệt. Tiêu chuẩn không áp dụng cho các đường ống lắp đặt tại công trình trừ khi chúng là một phần của bộ phận đã được thử nghiệm trước tại nhà máy.
• Đối tượng áp dụng: Các doanh nghiệp sản xuất, chế tạo linh kiện ngành lạnh; các đơn vị thử nghiệm, kiểm định chất lượng; các kỹ sư thiết kế và vận hành hệ thống lạnh, bơm nhiệt tại Việt Nam.

Nội dung cốt lõi của các điều khoản đầu (Từ Điều 1 đến Điều 4)

1. Phạm vi áp dụng (Điều 1)

• Xác định rõ giới hạn áp dụng của tiêu chuẩn đối với các bộ phận cấu thành hệ thống lạnh có chứa môi chất lạnh.
• Đưa ra các tiêu chí cụ thể để phân loại mức độ rò rỉ cho phép đối với từng loại mối nối và linh kiện dựa trên loại môi chất lạnh sử dụng (ví dụ: môi chất lạnh nhóm A1, A2L, A3, v.v.).
• Nhấn mạnh tầm quan trọng của việc giảm thiểu lượng môi chất lạnh thất thoát ra môi trường nhằm bảo vệ tầng ozone và hạn chế hiệu ứng nhà kính.

2. Tài liệu viện dẫn (Điều 2)

• Liệt kê các tiêu chuẩn quốc tế và quốc gia liên quan chặt chẽ làm cơ sở áp dụng TCVN 11277:2023.
• Các tài liệu viện dẫn cốt lõi bao gồm các tiêu chuẩn về an toàn hệ thống lạnh (như chuỗi tiêu chuẩn ISO 5149 hoặc TCVN 6104), tiêu chuẩn về phân loại môi chất lạnh (ISO 817) và các tiêu chuẩn về thử nghiệm không phá hủy, thử nghiệm rò rỉ bằng khí chỉ thị.

3. Thuật ngữ và định nghĩa (Điều 3)

• Định nghĩa rõ ràng các khái niệm chuyên ngành để thống nhất cách hiểu trong quá trình thử nghiệm và đánh giá.
• Mối nối kín tuyệt đối (Hermetically sealed joint): Mối nối được thực hiện bằng cách hàn, hàn đồng hoặc các phương pháp tương tự để đảm bảo không có đường rò rỉ cơ học.
• Tốc độ rò rỉ (Leak rate): Lượng môi chất lạnh thất thoát qua một điểm rò rỉ trong một đơn vị thời gian xác định dưới các điều kiện áp suất và nhiệt độ cụ thể.
• Bộ phận (Component): Một phần tử riêng lẻ hoặc một cụm các phần tử được kết nối với nhau trong hệ thống lạnh (như van, máy nén, thiết bị trao đổi nhiệt).

4. Yêu cầu chung về đánh giá độ kín (Điều 4)

• Quy định các yêu cầu kỹ thuật cơ bản mà các bộ phận và mối nối phải đáp ứng trước khi tiến hành các thử nghiệm chuyên sâu.
• Yêu cầu về hồ sơ kỹ thuật: Nhà sản xuất phải cung cấp đầy đủ tài liệu thiết kế, thông số kỹ thuật của vật liệu, và quy trình công nghệ chế tạo mối nối.
• Xác định các điều kiện môi trường tiêu chuẩn và thiết bị đo lường cần thiết để đảm bảo tính chính xác và độ lặp lại của kết quả thử nghiệm rò rỉ.
• Phân nhóm các phương pháp thử nghiệm độ kín dựa trên độ nhạy của thiết bị phát hiện rò rỉ (ví dụ: phương pháp sử dụng khí Heli làm chất chỉ thị).

Hiệu lực thi hành

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 11277:2023 có hiệu lực kể từ ngày được công bố bởi cơ quan có thẩm quyền, thay thế hoặc bổ sung cho các quy định kỹ thuật trước đây về đánh giá độ kín trong ngành công nghiệp lạnh và điều hòa không khí tại Việt Nam.