Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 13677-2:2023 (hoàn toàn tương đương với ISO 21253-2:2019) về Chất lượng nước - Phương pháp đa hợp chất theo lớp - Phần 2: Tiêu chí xác định định lượng các chất hữu cơ bằng phương pháp phân tích đa hợp chất theo lớp được ban hành năm 2023. Tiêu chuẩn này đưa ra các hướng dẫn kỹ thuật và tiêu chí nghiêm ngặt nhằm xác định định lượng các chất hữu cơ trong môi trường nước bằng các phương pháp phân tích đa thành phần.

Phạm vi và đối tượng áp dụng

Tiêu chuẩn này áp dụng đối với các phòng thử nghiệm, cơ quan quan trắc môi trường và các tổ chức thực hiện việc phân tích, đánh giá chất lượng nước. Phạm vi áp dụng bao gồm việc xác định định lượng các chất hữu cơ (như chất hữu cơ dễ bay hơi, bán bay hơi, thuốc bảo vệ thực vật, các chất ô nhiễm hữu cơ khó phân hủy) trong các loại nước khác nhau bao gồm nước uống, nước ngầm, nước mặt và nước thải bằng cách sử dụng phương pháp phân tích đa hợp chất theo lớp, thường kết hợp với kỹ thuật sắc ký khí (GC) hoặc sắc ký lỏng (LC) ghép phổ khối lượng (MS).

Nội dung các điều khoản đầu (Điều 1 đến Điều 4)

• Phạm vi áp dụng (Điều 1): Quy định các tiêu chí thử nghiệm để xác định định lượng các hợp chất hữu cơ đơn lẻ trong nước bằng các phương pháp đa hợp chất. Tiêu chuẩn tập trung vào các yêu cầu đảm bảo chất lượng đối với việc nhận dạng và định lượng các chất phân tích nhằm hạn chế tối đa sai số.
• Tài liệu viện dẫn (Điều 2): Viện dẫn các tiêu chuẩn liên quan chặt chẽ, đặc biệt là TCVN 13677-1 (ISO 21253-1) về các khía cạnh chung và thuật ngữ của phương pháp đa hợp chất theo lớp, tạo thành một bộ tiêu chuẩn thống nhất.
• Thuật ngữ và định nghĩa (Điều 3): Định nghĩa các khái niệm cốt lõi phục vụ cho quá trình phân tích như phương pháp đa hợp chất theo lớp (multi-compound class method), chất chuẩn nội (internal standard), giới hạn định lượng (LOQ), độ thu hồi (recovery), và các tiêu chí nhận dạng dựa trên phổ khối lượng.
• Nguyên tắc và tiêu chí xác định (Điều 4): Thiết lập các nguyên tắc cơ bản cho việc xây dựng, tối ưu hóa và phê duyệt phương pháp phân tích. Điều này bao gồm việc lựa chọn các ion chỉ thị, tỷ lệ cường độ ion đối với phương pháp phổ khối lượng, và thời gian lưu sắc ký để đảm bảo tính chính xác cao nhất trong định lượng.

Tiêu chí kỹ thuật và kiểm soát chất lượng cốt lõi

• Yêu cầu về hiệu chuẩn: Quy định chi tiết về quy trình xây dựng đường chuẩn, số lượng điểm hiệu chuẩn tối thiểu, và việc đánh giá độ tuyến tính của đường chuẩn đối với từng nhóm chất hữu cơ mục tiêu.
• Độ chính xác và độ thu hồi: Đưa ra các giới hạn sai số cho phép đối với độ chệch (bias) và độ chụm (precision) của phương pháp, đảm bảo kết quả phân tích phản ánh đúng hàm lượng thực tế của chất ô nhiễm trong mẫu nước ban đầu.
• Nhận dạng chất phân tích: Quy định các tiêu chí nghiêm ngặt để xác nhận sự hiện diện của chất phân tích, bao gồm sai lệch thời gian lưu cho phép và sự phù hợp của phổ khối lượng so với thư viện phổ chuẩn hoặc chất chuẩn đối chứng.

Hiệu lực thi hành

TCVN 13677-2:2023 có hiệu lực kể từ ngày công bố ban hành theo quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền về khoa học và công nghệ. Tiêu chuẩn này đóng vai trò là công cụ kỹ thuật quan trọng giúp các phòng thí nghiệm chuẩn hóa quy trình phân tích chất lượng nước theo tiêu chuẩn quốc tế.