Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12439:2018 (hoàn toàn tương đương với CODEX STAN 181-1991) do Bộ Khoa học và Công nghệ công bố, quy định các yêu cầu kỹ thuật, dinh dưỡng và an toàn thực phẩm đối với thức ăn công thức được sử dụng trong chế độ ăn kiểm soát cân nặng.

Phạm vi áp dụng và đối tượng điều chỉnh

Tiêu chuẩn này áp dụng đối với các sản phẩm thức ăn công thức được chế biến đặc biệt để thay thế một phần hoặc toàn bộ khẩu phần ăn hàng ngày nhằm mục đích giảm cân hoặc kiểm soát cân nặng. Đối tượng áp dụng bao gồm các tổ chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu sản phẩm này tại thị trường Việt Nam, cũng như các cơ quan quản lý nhà nước có liên quan trong việc kiểm tra và chứng nhận chất lượng sản phẩm.

Các quy định kỹ thuật và nội dung cốt lõi của tiêu chuẩn

• Mô tả sản phẩm: Thức ăn công thức kiểm soát cân nặng là thực phẩm được trình bày như một giải pháp thay thế hoàn toàn hoặc một phần bữa ăn hàng ngày. Khi sử dụng đúng hướng dẫn của nhà sản xuất, sản phẩm phải cung cấp đầy đủ các chất dinh dưỡng thiết yếu nhưng hạn chế tối đa mức năng lượng nạp vào cơ thể.
• Yêu cầu về năng lượng: Đối với sản phẩm thay thế hoàn toàn chế độ ăn, tổng năng lượng cung cấp hàng ngày phải nằm trong khoảng từ 800 kcal (3350 kJ) đến 1200 kcal (5020 kJ). Đối với sản phẩm thay thế một phần bữa ăn, mức năng lượng phải được kiểm soát chặt chẽ theo từng khẩu phần cụ thể để đảm bảo hiệu quả giảm cân an toàn.
• Hàm lượng Protein: Lượng protein trong sản phẩm phải chiếm từ 25% đến 50% tổng năng lượng. Chất lượng protein phải có chỉ số axit amin đã hiệu chỉnh (PDCAAS) tương đương với casein. Trường hợp chất lượng protein thấp hơn, nhà sản xuất phải tăng tỷ lệ protein tương ứng để bảo đảm giá trị dinh dưỡng tối thiểu.
• Hàm lượng Chất béo: Chất béo không được cung cấp vượt quá 30% tổng năng lượng của sản phẩm. Đồng thời, sản phẩm phải chứa một lượng axit linoleic (axit béo thiết yếu) tối thiểu theo quy định để duy trì các chức năng sinh lý bình thường của cơ thể.
• Hàm lượng Cacbohydrat: Sản phẩm phải chứa một lượng cacbohydrat thích hợp nhằm ngăn ngừa tình trạng nhiễm toan ceton do thiếu hụt đường trong quá trình giảm cân nhanh.
• Vitamin và khoáng chất: Đối với sản phẩm thay thế hoàn toàn chế độ ăn, hàm lượng các vitamin và khoáng chất thiết yếu (như Vitamin A, D, E, C, nhóm B, Canxi, Sắt, Kẽm, Magie) phải đáp ứng tối thiểu 100% lượng khuyến nghị hàng ngày (RDA) cho mỗi khẩu phần ăn hàng ngày.
• Phụ gia thực phẩm: Chỉ được phép sử dụng các chất phụ gia thực phẩm nằm trong danh mục cho phép của Ủy ban Tiêu chuẩn Thực phẩm Codex quốc tế và quy định hiện hành của Bộ Y tế Việt Nam. Các chất điều chỉnh độ axit, chất nhũ hóa, chất ổn định, chất làm dày và chất tạo ngọt phải tuân thủ nghiêm ngặt giới hạn tối đa cho phép.
• Yêu cầu vệ sinh an toàn thực phẩm: Sản phẩm phải được sản xuất, chế biến và đóng gói theo các nguyên tắc thực hành vệ sinh tốt (GMP/HACCP) đối với thực phẩm dùng cho mục đích dinh dưỡng đặc biệt, bảo đảm không chứa vi sinh vật hoặc độc tố gây hại cho sức khỏe người tiêu dùng.

Hiệu lực thi hành

TCVN 12439:2018 có hiệu lực kể từ ngày công bố. Tiêu chuẩn này là cơ sở pháp lý và kỹ thuật quan trọng để các cơ quan quản lý nhà nước thực hiện việc kiểm tra, giám sát chất lượng sản phẩm lưu thông trên thị trường, đồng thời giúp doanh nghiệp định hướng sản xuất sản phẩm an toàn, đạt chuẩn quốc tế.