Năm 1994, Chính phủ ban hành Nghị định 62-CP quy định về nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức bộ máy của Tổng cục Khí tượng thuỷ văn. Đây là văn bản pháp lý quan trọng nhằm xác định rõ vị trí, chức năng quản lý nhà nước và thiết lập hệ thống tổ chức chặt chẽ cho ngành khí tượng thủy văn trên phạm vi cả nước trong thời kỳ mới.

Phạm vi áp dụng của Nghị định bao gồm toàn bộ các hoạt động quản lý nhà nước, nghiên cứu khoa học, dịch vụ sự nghiệp và hợp tác quốc tế liên quan đến lĩnh vực khí tượng thủy văn, môi trường nước và không khí. Đối tượng áp dụng trực tiếp là Tổng cục Khí tượng thuỷ văn, các Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, cùng các tổ chức, cá nhân tham gia hoạt động khí tượng thủy văn tại Việt Nam.

Vị trí pháp lý và chức năng của Tổng cục Khí tượng thuỷ văn

• Tổng cục Khí tượng thuỷ văn được xác định là cơ quan trực thuộc Chính phủ.
• Tổng cục thực hiện chức năng quản lý Nhà nước chuyên ngành về lĩnh vực khí tượng thuỷ văn trong phạm vi cả nước.

Nhiệm vụ và quyền hạn cốt lõi

• Xây dựng thể chế và chiến lược: Trình Chính phủ các dự án luật, pháp lệnh, chiến lược phát triển, quy hoạch, kế hoạch dài hạn, chương trình quốc gia, cùng các chính sách, chế độ quản lý ngành khí tượng thuỷ văn và điều tra cơ bản môi trường không khí, nước. Tổ chức triển khai thực hiện sau khi được cấp có thẩm quyền phê duyệt.
• Ban hành quy chuẩn kỹ thuật: Ban hành theo thẩm quyền các tiêu chuẩn, quy chế, quy trình, quy phạm kỹ thuật nghiệp vụ chuyên ngành; đồng thời hướng dẫn, thanh tra, kiểm tra việc thực hiện các quy định này.
• Hợp tác quốc tế: Trình Chính phủ phương án hợp tác quốc tế, tham gia các tổ chức quốc tế và ký kết các điều ước quốc tế về khí tượng thuỷ văn. Trực tiếp hướng dẫn, chỉ đạo thực hiện các kế hoạch hợp tác và điều ước quốc tế đã ký kết theo quy định.
• Nghiên cứu và đào tạo: Tổ chức các hoạt động nghiên cứu khoa học công nghệ chuyên ngành; thực hiện công tác đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ kỹ thuật cho đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức trong ngành.
• Cung cấp thông tin và cấp phép: Cung cấp đầy đủ, kịp thời các thông tin, tư liệu về khí tượng thuỷ văn, môi trường nước và không khí cho các cơ quan, tổ chức, cá nhân theo quy định. Thực hiện thẩm quyền cấp mới hoặc thu hồi giấy phép hoạt động khí tượng thuỷ văn dùng riêng đối với các tổ chức, cá nhân có nhu cầu.
• Quản lý tài chính: Chủ trì phối hợp với Bộ Tài chính và Uỷ ban Kế hoạch Nhà nước để xây dựng, phân bổ và quản lý kế hoạch tài chính toàn ngành theo đúng quy định của pháp luật.
• Ban hành văn bản chỉ đạo: Ban hành các Quyết định, Chỉ thị, Thông tư theo thẩm quyền để chỉ đạo, hướng dẫn, kiểm tra các ngành, các địa phương, tổ chức và công dân trong việc chấp hành pháp luật về khí tượng thuỷ văn.
• Quản lý tổ chức và nhân sự: Trực tiếp quản lý tổ chức bộ máy, các đơn vị sự nghiệp, doanh nghiệp Nhà nước trực thuộc và đội ngũ công chức, viên chức thuộc biên chế của ngành.

Cơ cấu tổ chức bộ máy của Tổng cục

• Các tổ chức giúp việc Tổng cục trưởng thực hiện chức năng quản lý Nhà nước:
  • Cục Mạng lưới trạm và trang thiết bị kỹ thuật khí tượng thuỷ văn (gọi tắt là Cục Mạng lưới).
  • Vụ Kế hoạch tài chính.
  • Vụ Khoa học kỹ thuật.
  • Vụ Hợp tác quốc tế.
  • Vụ Tổ chức - cán bộ.
  • Thanh tra.
  • Văn phòng.
• Các tổ chức sự nghiệp trực thuộc:
  • Trung tâm Quốc gia dự báo khí tượng thuỷ văn.
  • Trung tâm Tư liệu khí tượng thuỷ văn.
  • Viện khí tượng thuỷ văn.
  • Trung tâm Khí tượng thuỷ văn phía Nam.
  • Trung tâm Khí tượng thuỷ văn biển.
  • Đài Khí tượng cao không.
  • Trường Cán bộ khí tượng thuỷ văn thành phố Hồ Chí Minh.
  • Trường Cán bộ khí tượng thuỷ văn Hà Nội.
• Hệ thống các Đài Khí tượng thuỷ văn khu vực:
  • Đài Khí tượng thuỷ văn khu vực Nam Bộ (trụ sở tại TP. Hồ Chí Minh).
  • Đài Khí tượng thuỷ văn khu vực Tây Nguyên (trụ sở tại Pleiku).
  • Đài Khí tượng thuỷ văn khu vực Nam Trung bộ (trụ sở tại TP. Nha Trang).
  • Đài Khí tượng thuỷ văn khu vực Trung trung bộ (trụ sở tại TP. Đà Nẵng).
  • Đài Khí tượng thuỷ văn khu vực Bắc Trung bộ (trụ sở tại TP. Vinh).
  • Đài Khí tượng thuỷ văn khu vực đồng bằng Bắc Bộ (trụ sở tại TP. Hà Nội).
  • Đài Khí tượng thuỷ văn khu vực Đông Bắc (trụ sở tại TP. Hải Phòng).
  • Đài Khí tượng thuỷ văn khu vực Việt Bắc (trụ sở tại TP. Việt Trì).
  • Đài Khí tượng thuỷ văn khu vực Tây Bắc (trụ sở tại thị xã Sơn La).

Chế độ làm việc và thẩm quyền bổ nhiệm cán bộ

• Tổng cục Khí tượng thuỷ văn hoạt động theo chế độ thủ trưởng, do Tổng cục trưởng lãnh đạo toàn diện và các Phó Tổng cục trưởng giúp việc theo phân công.
• Thủ tướng Chính phủ có thẩm quyền quyết định bổ nhiệm, miễn nhiệm đối với các chức danh Tổng cục trưởng và Phó Tổng cục trưởng.
• Tổng cục trưởng Tổng cục Khí tượng thuỷ văn có thẩm quyền bổ nhiệm, miễn nhiệm các chức danh lãnh đạo cấp dưới bao gồm Vụ trưởng, Vụ phó, Cục trưởng, Cục phó và các chức vụ tương đương; đồng thời quy định cụ thể chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của từng tổ chức trực thuộc Tổng cục.

Hiệu lực thi hành và trách nhiệm tổ chức thực hiện

• Nghị định 62-CP có hiệu lực thi hành kể từ ngày ban hành (năm 1994).
• Bãi bỏ hoàn toàn Nghị định số 215-CP ngày 05/11/1976 của Chính phủ cùng các quy định trước đây trái với nội dung của Nghị định này.
• Tổng cục trưởng Tổng cục Khí tượng thuỷ văn, các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ, Thủ trưởng cơ quan thuộc Chính phủ và Chủ tịch Uỷ ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương chịu trách nhiệm thi hành nghiêm túc Nghị định này.